Ασκήσεις Αυτογνωσίας: Τέσσερα Βήματα Για Να Μειώσεις Την Εσωτερική Φθορά Και Να Γίνεις Ξανά Ο Εαυτός Σου (Με Πρότυπο)
Τι σημαίνει «αυτεπίγνωση»; Σημαίνει να μπορείς να προσέχεις και να καταλαβαίνεις τα συναισθήματα, τις σκέψεις και τα μοτίβα συμπεριφοράς σου. Να ξέρεις τι σου συμβαίνει αυτή τη στιγμή και, πάνω κάτω, τι το προκάλεσε. Όταν καταλαβαίνουμε καλύτερα τον εαυτό μας, δεν μας παρασύρουν τόσο εύκολα τα συναισθήματα και μπορούμε να απαντάμε στους άλλους με τρόπο που ταιριάζει περισσότερο σε αυτό που πραγματικά θέλουμε.
Ένα παράδειγμα:
- Χωρίς επίγνωση → Ακούς μια κουβέντα από κάποιον, θυμώνεις, απαντάς αμέσως και μετά το μετανιώνεις.
- Με επίγνωση → Νιώθω ότι δεν με σέβονται και πρώτα ρωτάω τον εαυτό μου: «Θέλω να απαντήσω; Πώς να απαντήσω ώστε να φτάσω στο αποτέλεσμα που θέλω;»
Αυτεπίγνωση σημαίνει να βλέπεις τις αντιδράσεις μέσα σου και μετά να επιλέγεις πώς θέλεις να πράξεις.
Τα οφέλη της αυτεπίγνωσης
Λιγότερη εσωτερική φθορά
Μετά από λίγο καιρό εξάσκησης στην αυτεπίγνωση, θα ξέρεις τι μπορείς να αλλάξεις και τι πρέπει να αφήσεις, και δεν θα πέφτεις ξανά και ξανά στις αυτοκατηγορίες και στο άγχος.
Περισσότερη αυτοπεποίθηση
Όταν ξέρεις τις ικανότητες και τις αξίες σου, αντιμετωπίζεις τις δυσκολίες και τις προκλήσεις με περισσότερη σιγουριά και ηρεμία, χωρίς τόσο πανικό.
Καλύτερες σχέσεις με τους άλλους
Όταν καταλαβαίνεις τις ανάγκες σου και τις εκφράζεις σωστά, χτίζεις φυσικά πιο υγιείς σχέσεις. Ταυτόχρονα, μπορείς να μπεις στη θέση του άλλου και να καταλάβεις την οπτική του, κι έτσι τα βρίσκεις πιο εύκολα με ανθρώπους από διαφορετικά περιβάλλοντα.
Καλύτερες αποφάσεις
Όταν ξέρεις τι έχει σημασία για σένα, κάνεις επιλογές για τις οποίες δεν θα έχεις τύψεις. ദി˶•̀ᴗ•́)✧
Πετυχαίνεις τους στόχους σου
Όταν ξέρεις ποιος είσαι και τι θέλεις, σχεδιάζεις καλύτερα και προχωράς βήμα βήμα προς τον στόχο σου, αντί να επηρεάζεσαι και να βρεθείς, χωρίς να το καταλάβεις, στον δρόμο κάποιου άλλου.
Γίνεσαι ξανά ο αληθινός εαυτός σου
Πολλές φορές, στην ουσία, μας «σέρνουν» οι προσδοκίες των άλλων, οι κανόνες της κοινωνίας, κάθε λογής θορυβώδεις φωνές… Η αυτεπίγνωση σε βοηθά να σταματήσεις και να ρωτήσεις τον εαυτό σου: αυτή η επιλογή είναι επειδή πραγματικά μου αρέσει ή μόνο επειδή έτσι κάνουν όλοι; Σιγά σιγά θα ανακαλύψεις τι θέλεις αληθινά και θα πάρεις πίσω στα χέρια σου το δικαίωμα να επιλέγεις.
Προετοιμασία για τις ασκήσεις αυτογνωσίας
Βρες έναν ήσυχο χώρο
Οι ασκήσεις αυτογνωσίας χρειάζονται ησυχία και συγκέντρωση.
- 🕯️ Πολλοί διαλέγουν το βράδυ πριν τον ύπνο, γιατί μπορούν να ξαναδούν τα συναισθήματα και τα γεγονότα της μέρας και να την κλείσουν όμορφα.
- 🌅 Άλλοι όμως προτιμούν το πρωί, για να ξυπνήσει το μυαλό πριν αρχίσει η μέρα, ώστε να έχει περισσότερη κατεύθυνση.
Δεν υπάρχει λοιπόν κανόνας ότι «πρέπει οπωσδήποτε να γίνεται πριν τον ύπνο». Το σημαντικό είναι να βρεις μια ώρα που μπορείς να ηρεμήσεις χωρίς να σε ενοχλεί κανείς, και έναν χώρο όπου νιώθεις άνετα (στο κρεβάτι, στο γραφείο, σε μια γωνιά του καφέ, όπου θέλεις).
Διάλεξε το εργαλείο καταγραφής που σου ταιριάζει
- 📖 Χάρτινο σημειωματάριο: γράφεις πιο αργά και η οργάνωση και η αναδρομή είναι πιο κουραστικές, αλλά ταιριάζει σε όσους αγαπούν να αφήνουν τις σκέψεις να κατακάθονται με την ησυχία τους.
- 💻 Ψηφιακό ημερολόγιο: πληκτρολογείς γρήγορα, αδειάζεις εύκολα τις σκέψεις από το μυαλό σου, και είναι εύκολο να κατηγοριοποιείς, να αναζητάς και να ξαναδιαβάζεις· ιδανικό για όσους θέλουν να παρακολουθούν την πρόοδό τους.
Το σημαντικό είναι να διαλέξεις τον τρόπο με τον οποίο θα μπορέσεις «να συνεχίσεις πιο εύκολα».
Δεν χρειάζεται να πιέσεις τον εαυτό σου επειδή κάποιοι λένε ότι το χαρτί έχει περισσότερη ψυχή, ούτε να χρησιμοποιήσεις οπωσδήποτε υπολογιστή επειδή το ψηφιακό είναι πιο πρακτικό.
Αν όμως έχεις κι εσύ λίγη «τελειομανία» και το συρτάρι σου είναι γεμάτο τετράδια που έμειναν στη μέση, αυτή τη φορά μπορείς να δοκιμάσεις:
Πώς να κάνεις τις ασκήσεις αυτογνωσίας
Βήμα πρώτο: Νιώσε τα συναισθήματά σου
Ρώτα πρώτα τον εαυτό σου: «Πώς νιώθω σήμερα;» και γράψ’ το όσο πιο ακριβώς μπορείς, όχι μόνο «έχω πεσμένη διάθεση».
Βήμα δεύτερο: Εξερεύνησε τι κρύβεται πίσω από το συναίσθημα (βρες το έναυσμα)
Μετά ρώτα τον εαυτό σου: «Γιατί νιώθω έτσι;» Αυτό σε βοηθά να ανακαλύψεις από πού προέρχεται το συναίσθημα: ίσως από πίεση, προσδοκίες ή κάποια παλιά απογοήτευση.
Βήμα τρίτο: Αν μπορούσα να ξαναζήσω τη σημερινή μέρα, τι θα έκανα; Και από εδώ και πέρα, τι θα κάνω; (σκέψου πώς να βελτιωθείς ή να ανταποκριθείς)
Με αυτό το βήμα μετατρέπεις την επίγνωση σε δράση. Ξαναδές πρώτα τι έγινε σήμερα και σκέψου: αν μπορούσες να το ξαναζήσεις, πώς θα το χειριζόσουν; Μετά κοίτα προς το μέλλον και γράψε «την επόμενη φορά, πώς μπορώ να τα πάω καλύτερα». Έτσι μαζεύεις σιγά σιγά εμπειρία και βρίσκεις πιο αποτελεσματικούς τρόπους να ανταποκρίνεσαι, αντί να μένεις κολλημένος στις αυτοκατηγορίες ή στις τύψεις.
Βήμα τέταρτο: Παρηγόρησε τον εαυτό σου
Παράδειγμα άσκησης αυτογνωσίας
Όλη μέρα σήμερα είχα τρομερό άγχος, δεν μπορούσα να συγκεντρωθώ και κάθε τρεις και λίγο έμπαινα σε σελίδες με αγγελίες εργασίας. (Νιώσε τα συναισθήματά σου)
Γιατί νιώθω έτσι; Γιατί αυτή η δουλειά μου προκαλεί μεγάλη πίεση, οι υπερωρίες είναι πολύ συχνές και δεν έχω σχεδόν καθόλου προσωπική ζωή: γυρίζω σπίτι από τη δουλειά, τρώω κάτι, κάνω ένα ντους και είναι ήδη ώρα για ύπνο. Και με τους συναδέλφους δεν τα πάω καλά: η Λ. με βάζει ξεκάθαρα στο στόχαστρο και με κατηγορεί συνέχεια πισώπλατα στο ομαδικό chat. Βέβαια κι εγώ απαντάω, αλλά πραγματικά δεν μου αρέσει να σπαταλάω χρόνο και ενέργεια σε τόσο ανούσια πράγματα και να πρέπει να φυλάγομαι κάθε στιγμή μήπως κάποιος μου την κάνει. (Βρες το έναυσμα)
Νιώθω ότι, όσο κουρασμένη κι αν είμαι, δεν έχω φτάσει ακόμα στο σημείο να πρέπει οπωσδήποτε να παραιτηθώ. Γι’ αυτό σκοπεύω να συνεχίσω να ψάχνω δουλειά, να φτιάξω το βιογραφικό και το portfolio μου, και μόλις βρω μια κατάλληλη ευκαιρία, θα πάρω άδεια για να πάω σε συνέντευξη. Επίσης, θέλω να δώσω στον εαυτό μου άλλον έναν μήνα να το παρατηρήσω, να εξασκήσω τον λόγο και τη στάση μου· έχω και κάποιον να βρίζω… εννοώ να εξασκούμαι, αφού την έχω διαθέσιμη, ας την αξιοποιήσω. (Σκέψου πώς να βελτιωθείς ή να ανταποκριθείς)
Ο κόσμος είναι ένα τεράστιο δάσος, κι εκείνοι οι παράξενοι άνθρωποι είναι τα δηλητηριώδη μανιτάρια του. Δεν χρειάζεται να ρωτάω γιατί υπάρχουν δηλητηριώδη μανιτάρια, ούτε να προσπαθώ να τα ξεριζώσω. Έλα τώρα, δάσος είναι! Αρκεί να θυμάμαι ότι είναι απλώς ένα δηλητηριώδες μανιτάρι και δεν μπορεί με τίποτα να με εμποδίσει να συνεχίσω τον δρόμο μου. (Παρηγόρησε τον εαυτό σου)
- 📝 Διάβασε επίσης: Όταν έχεις άγχος, διάβασε αυτές τις λέξεις: τρυφερές αλλά δυνατές φράσεις ενθάρρυνσης για τον εαυτό σου
Πρότυπο άσκησης αυτογνωσίας | Πρότυπο ημερολογίου
Το συναίσθημά μου σήμερα είναι: ________ (θυμός, άγχος, ανησυχία, εκνευρισμός…)
Γιατί νιώθω έτσι; ________ (σκέψου τι το πυροδότησε: ένα γεγονός, τα λόγια κάποιου, πίεση στη δουλειά ή στη ζωή, ή οι δικές σου προσδοκίες)
Αν μπορούσα να ξαναζήσω τη σημερινή μέρα, τι θα έκανα; Από εδώ και πέρα, τι θέλω να κάνω; ________
Θέλω να πω στον εαυτό μου: ________ (μια τρυφερή κουβέντα για σένα ή μια αναγνώριση για τη σημερινή σου προσπάθεια)
Η αυτεπίγνωση δεν κατακτιέται μονομιάς. Χρειάζεται εξάσκηση για να γνωρίσεις πιο καθαρά τα συναισθήματα, τις σκέψεις και τις ανάγκες σου και να μάθεις να δίνεις στον εαυτό σου ζεστασιά και στήριξη στην καθημερινότητα. Αν συνεχίσεις να εξασκείσαι, θα δεις ότι αποκτάς περισσότερη αυτοπεποίθηση, κάνεις επιλογές που σου ταιριάζουν περισσότερο και τα βρίσκεις καλύτερα με τον εαυτό σου και με τους άλλους.
Αφιέρωσε κάθε μέρα λίγο χρόνο για να φροντίσεις τον εαυτό σου, σαν να φυτεύεις ένα μικρό δεντράκι μέσα σου. Σιγά σιγά θα μεγαλώσει και θα δυναμώσει, και τότε, όσο δυνατή κι αν είναι η καταιγίδα έξω, απλώς θα λυγίζει ελαφρά, με τις ρίζες του πάντα γερά στη γη. 🌳
